Las w mieście czy miasto w lesie?
Kiedy spacerujesz po lesie, możesz pomyśleć, że przyroda radzi sobie sama. I rzeczywiście – las ma niezwykłą zdolność do samodzielnego życia i odradzania się. Jednak lasy w pobliżu wielkich miast takich jak Szczecin są od wielu setek lat kształtowane przez człowieka. Bez jego dalszej pomocy narażone są na degradację.
W Szczecinie miejskie lasy są ważną częścią tożsamości miasta. Miejscowe kompleksy leśne dzielą się na tereny lewobrzeżne (takie jak Park Leśny Arkoński czy Park Leśny Głębokie) oraz prawobrzeżne (związane m.in. z otuliną Puszczy Bukowej oraz Parkiem Leśnym Dąbie). Znajdziemy w nich szlaki piesze, rowerowe i konne, polany rekreacyjno-wypoczynkowe, a także cenne siedliska przyrodnicze. Na prawobrzeżu znajduje się m.in. rezerwat przyrody „Zdroje”, w którym chronione są okazałe, wielowiekowe cisy.
Co właściwie robi leśnik?
Praca leśnika to znacznie więcej niż sadzenie i wycinanie drzew. Leśnicy obserwują las, oceniają stan drzewostanów, dbają o bezpieczeństwo ludzi i pomagają chronić przyrodę. Zajmują się zlecaniem i nadzorowaniem prac wykonywanych przez zakłady usług leśnych (ZUL) takich jak pielęgnacją młodych drzew w uprawach, usuwaniem drzew zagrażających bezpieczeństwu oraz utrzymaniem leśnych dróg, szlaków i infrastruktury. Leśnik udostępnia zasoby leśne mieszkańcom przez umożliwienie pozyskania drewna tzw. samowyrobem.
Leśnicy prowadzą działalność edukacyjną w przedszkolach, szkołach, uniwersytetach i wśród lokalnych organizacji. Ważnym zadaniem jest także ochrona lasu przed pożarami, śmieciami i wandalizmem. Leśnicy kontrolują popularne miejsca wypoczynku i reagują wtedy, gdy coś zagraża przyrodzie albo osobom korzystającym z lasu.
Czy leśnik sadzi las?
Leśnicy organizują prace przy sadzeniu nowych lasów. Decydują o składzie gatunkowym nowych upraw, o sposobie przygotowania gleby, o sposobie sadzenia i rozmieszczeniu poszczególnych gatunków drzew. Co ciekawe, leśnik nie zawsze musi sadzić drzewa. Czasem najlepszym rozwiązaniem jest pozwolić lasowi odnowić się samemu poprzez zostawienie pojedynczych drzew na zrębie, które często możemy zaobserwować pozostawione samotnie jakby ktoś o nich zapomniał przy prowadzonym wcześniej zabiegu. Nasiona roznosi wiatr, zwierzęta i ptaki, a młode drzewa wyrastają tam, gdzie warunki są dla nich odpowiednie. Takie drzewa nazywamy nasiennikami, często możemy zaobserwować je oznaczone za pomocą farby wielką literą „E” na korze.
Las dla ludzi i dla przyrody
W lesie miejskim trzeba znaleźć równowagę. Ma on służyć mieszkańcom – spacerowiczom, rowerzystom, biegaczom i rodzinom – ale jednocześnie pozostawać miejscem życia dzikich zwierząt i roślin oraz miejscem ograniczonego pozyskania drewna. Z tego założenie wynikają nam trzy podstawowe funkcję lasów w Polsce: społeczna, ochronna i gospodarcza. W zależności od uwarunkowań jedne funkcję mogą przeważać nad drugimi.
Dlatego praca leśnika to poniekąd praca gospodarza (pozyskanie), trochę przyrodnika (ochrona) jak również strażnika lasu (społeczna). Leśnik jest gwarantem zapewnienia wielofunkcyjne gospodarki leśnej. Chroni wartościowe ponadprzeciętne drzewostany, zleca budowę i utrzymuje urządzenia małej architektury jak również zapewnia dostęp do zasobów drewna lokalnej ludności. Las jest miejski, ale nadal jest lasem z którego możemy korzystać na wiele sposobów, głównie społecznie i ochronnie, ale to nie wyklucza pozyskania drewna.