DEKLARACJA DOSTĘPNOŚCI ZUK
Nowe drzewa – sadzone przez ludzi albo przez samą przyrodę
Las cały czas się zmienia. Jedne drzewa rosną, inne starzeją się i obumierają, a jeszcze inne pozyskiwane są przez człowieka. W ich miejscu pojawiają się następne drzewa. Powstawanie nowego pokolenia drzew nazywamy odnowieniem lasu. Może ono odbywać się przez działalność człowieka albo całkowicie naturalnie lub przy połączeniu obu tych metod. W lasach miejskich Szczecina wszystkie sposoby mają swoje miejsce. Leśnicy obserwują, jak rozwija się las, i dobierają sposób odnowienia do warunków konkretnego miejsca – rodzaju gleby, wilgotności, światła oraz gatunków, które już tam rosną.
Sadzenie – las zaczyna się od małej sadzonki
Czasami młode drzewa trzeba posadzić. Wtedy przygotowuje się teren i sadzi niewielkie sadzonki odpowiednio dobranych gatunków. Mogą to być na przykład dęby, buki, graby, lipy, modrzewie. Gatunki lekko nasienne takie jak sosna, brzoza, klon czy topola częściej odnawiają się naturalnie, bo ich nasionom łatwiej mogą pokonać większy dystans. Małe drzewko wygląda niepozornie, ale jeśli znajdzie dobre warunki, z czasem może stać się potężnym drzewem. W pierwszych latach wymaga jednak opieki – musi konkurować z roślinnością zielną i krzewami, a także być chronione przed uszkodzeniami. Dla tego w lesie możemy spotkać grodzenia z siatki, dla zabezpieczenia młodych drzew przed zgryzaniem i zadeptywaniem. Tak samo możemy spotkać pracowników, którzy wykaszają byliny z pomiędzy sadzonek oraz usuwają drzewa i krzewy nie pożądanych gatunków najczęściej obcych takich jak Robinia akacjowa czy Czeremcha późna (amerykańska).
Samosiew – kiedy las sadzi się sam
Nie zawsze potrzebne są ludzkie ręce. Las potrafi odnowić się sam. Nasiona drzew przenoszone są przez wiatr, wodę i zwierzęta. Część z nich kiełkuje, a z czasem wyrastają młode drzewa. To właśnie samosiew – naturalne odnowienie lasu. Wystarczy spojrzeć pod starsze drzewa pozostawione w miejscach po przeprowadzonych zrębach, aby zobaczyć maleńkie siewki. Takie pojedyncze drzewa nazywamy nasiennikami, do tego zapewniają one ocienię gatunkom wrażliwym na pełne nasłonecznienie takim jak buk. Niektóre z siewek z czasem wyrosną na duże drzewa, inne znikną w naturalnej konkurencji o światło, wodę i miejsce.
Kto pomaga nasionom?
Niektóre drzewa mają swoich „pomocników”. Dęby produkują żołędzie, które chętnie zbierają sójki i wiewiórki. Część ukrytych przez nie nasion zostaje zapomniana. Jeśli trafią na odpowiednie miejsce, mogą z nich wyrosnąć nowe dęby. W ten sposób zwierzęta, często zupełnie nieświadomie, pomagają lasowi się odnawiać.
Las musi powrócić!
Każdy las poddany zabiegom rębni nie związanych z inwestycjami musi powrócić w przeciągu 5 lat od obsadzenia pierwszymi drzewami. Leśnicy mają obowiązek odnawiać lasy i polepszać ich jakość. Odnowienie pozwala zachować ciągłość lasu i zapewnić miejsce dla kolejnych pokoleń drzew. Dlatego czasem leśnik zleca sadzenie nowych drzew, a czasem pozwala, by zrobiła to sama przyroda w zależności od sytuacji i możliwości.
